Гахай жилийн түүхэн явдлууд

Түүхэн сурвалжаас үзвэл гахай жилд олон арван эрдэмтэн мэргэд, ихэс дээдэс, хаад ноёд, язгууртан төрсөн байх юм,

Үүний сацуугаар ихэст ширүүн халгаатай жил болдог юм шиг, 1227 оны улаагчин гахай жил Чингис хаан тангуудыг эзлэн , бурхан хаанд *Шударга* нэрийг өгч хороогоод, удалгүй 8 сарын 25-нд тэнгэрт хальжээ,

1251 оны цагаагчин гахай жил Чингис хааны отгон  хөвгүүн Тулуйн хүү Мөнхийг их хааны суудалд өргөмжилжээ, 1311 оны цагаагчин гахай жил Иран улсын түүхч Рашид-ад-дин *судрын чуулган* хэмээх олонд алдаршсан түүхээ зохиосон байдаг,

1323 оны харагчин гахай жил Гэгээн хааны зарлигаар  *Данжуур*ыг  алтан осгээр бичүүлсэн байна,